|
ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਭਾਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ |
|
Wednesday, 04 June 2008 |
|
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ- ਸਾਡੇ ਸੌਰ ਮੰਡਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਇਕ ਨਵੇਂ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਵਜਨ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਖੋਜੇ ਗਏ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਹੈ। ਇਸ ਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਨੋਟਰੇ ਡੇਮ ਦੇ ਖਗੋਲ ਮਾਹਿਰ ਡੇਵਿਡ ਬੇਨੇਟ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ। ਇਹ ਗ੍ਰਹਿ ਜਿਸ ਤਾਰੇ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਕਾਰ ਵਿਚ ਸਾਡੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਵੀਹ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਛੋਟਾ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬੇਨੇਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗ੍ਰਹਿ ਕਿਸੇ ਛੋਟੇ ਤਾਰੇ ਦੀ ਵੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕੋਈ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਵੀਹ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਆਕਾਰ ਦੇ ਤਾਰੇ ਦੀ ਵੀ ਗ੍ਰਹਿ ਪਰਕਰਮਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਖਗੋਲ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿਚ ਟੈਕਨੀਕਲ ਮਾੲਂਕ੍ਰੋਲੇਂਸਿੰਗ ਤਕਨੀਕ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਹਿ ਅਰਥਾਤ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦਸ ਗੁਣਾਂ ਛੋਟੇ ਗ੍ਰਹਿ ਤੱਕ ਨੂੰ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਜਾਂ ਉਸਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਗ੍ਰੈਵੇਟੀਸ਼ਨਲ ਮਾਈਕ੍ਰੋਲੈਂਸਿੰਗ ਤਕਨੀਕ ਆਈਨਸਟੀਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਬੇਨੇਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਇਸਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖੋਜੇ ਗਏ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਨਾਂ ਐਮ. ਓ. ਏ-2007- ਬੀ. ਐਲ. ਜੀ-192 ਐਲ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ 3000 ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਰ੍ਹੇ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਦੂਰ ਤੋਂ ਇਹ ਗ੍ਰਹਿ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ‘ਤੇ ਹਾਈਡ੍ਰੋਜਨ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਨਿਰੰਤਰ ਰਸਾਇਣਕ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲੇ ਖੋਜਕਾਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਨਵੇਂ ਖੋਜੇ ਗਏ ਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਕਿਸ ਵਰਗ ਵਿਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ। ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਮਾਊਂਟ ਜਾਨ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਨਵੇਂ ਐਮ. ਓ. ਏ.-2 ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
|